Etlik Tavuk Üretiminde Altlık Materyali Seçimi


27 Jul
27Jul

Etlik Tavuk Üretiminde Altlık Materyali Seçimi

Yeni Nesil Doğal Minerallerin Kullanımı


Bu yazımızda kanatlı hayvan üreticilerinin altlık materyal seçiminde nelere dikkat etmeleri gerektiğinden bahsedeceğiz. 

Unutmayın, tercih ettiğiniz altlık materyali hayvanlarınızın performansı, refahı, sağlığı, davranışı ve ürün kalitesi üzerinde doğrudan ve dolaylı etkilere sahiptir.


İyi bir tavuk altlığından ne beklenir?

İyi bir altlıktan beklenen en önemli özelliklerin başında kuru ve temiz olması gelir. Bununla birlikte altlığın;

  • Su tutma kapasitesi yüksek olmalı ve çabuk kurumalıdır. 
  • Mikrobiyal toleransı yüksek olmalı, kimyasallar ya da ilaçla bulaşmamış olmalıdır. 
  • Toksik olmamalıdır. 
  • Çok iri veya çok ince olmamalı, dışkı ile kolayca karışabilmelidir.
  • Isı geçirgenliği az mümkünse yalıtkan olmalıdır. 
  • Ve en son olarak ekonomik olmalıdır.

Seçtiğiniz altlık materyali kadar altlık yönetimini doğru yapıyor olmanız oldukça önemlidir. İşletmenize özgü doğru kullanım pratiklerini keşfetmeniz ve altlık kalitesini etkileyen faktörleri belirlemeniz gerekir. O halde altlık kalitesini etkileyen faktörleri daha detaylı ele almalıyız.


Altlık kalitesini etkileyen faktörler nelerdir?

Seçtiğiniz altlık materyalinin ne olduğunun yanında altlığı kullanma şekliniz de altlık kalite ve performansını etkiler. Doğu miktarı ve doğru malzemeyi belirleyebilmek için altlık üreticilerinin tavsiyelerinin yanında kendi işletmenize özgü yapısal özellikleri, eğer bir entegre firmaya ürün yetiştiriyor iseniz entegre firmaların kurallarını ve varsa belirleyeceğiniz diğer faktörleri de göz önünde bulundurmalısınız. 

Karar verdiğiniz altlık türü ile birkaç farklı dönemde denemeler yaparak sonuçları izlemelisiniz. Burada dikkat etmeniz gereken önemli nokta denemeler yaparken kontrol gruplarını oluşturmanız gerektiğidir. Böylece yeni altlık türünün olumlu ve olumsuz etkilerini görebilir ve ölçebilirsiniz.


Altlık Türü

Günümüzdeki modern tavuk çiftliklerinde en çok kullanılan altlık materyali talaş ve pirinç kavuzu (çeltik) olarak ön plana çıkmaktadır. Ancak etlik piliç üretiminin yoğun olduğu bölgelerde talaş ve çeltik tedariğinde dönemsel yetersizlikler ile karşılaşan üreticiler ayçiçeği kabuğu, kaba odun talaşı, mısır silajı, kum ve doğal mineraller gibi alternatiflere de yönelmektedir. Alternatif altlıklara yönelirken sadece altlık maliyetini göz önünde bulunduran üreticilerin bir süre sonra yeniden talaş ve pirinç kavuzuna yöneldikleri görülmektedir. Bundaki temel sebebin, alternatif altlık kullanımında doğru kullanım pratiklerinin yaygınlaşmamış olması ve diğer üreticilerden farklılaşmama eğilimi olduğu değerlendirilmektedir. 

Ancak son yıllarda bazı üreticilerin sepiyolit ve zeolit gibi doğal mineralleri çeltik ve talaş ile birlikte kullanarak altlık maliyetini düşürdükleri, hayvan sağlığı ve performansı gibi konularda avantaj elde ettikleri görülmektedir. Bu konuda özellikle Balıkesir Bigadiç yöresinde, o bölgeden çıkarılan doğal minerallerin emici altlık düzenleyici olarak kullanımı, altlık maliyetlerini düşürmesi, kanatlı kümeslerinde mikrobiyal yükü ve amonyağı azaltması, performansı iyileştirmesi gibi nedenlerle hızlı bir şekilde yaygınlaşmaktadır. Hayvan altlığı olarak doğal minerallerin kullanımı konusunda detaylı bilgi almak için Doğal Minerallerin Hayvan Altlığı Olarak Kullanımı başlıklı blog yazımızı inceleyebilirsiniz.


Altlık Miktarı / Kalınlığı

Kümeste kullanacağınız atlığın miktarı ve buna bağlı oluşan altlık kalınlığı önemli bir faktördür. Kullandığınız altlık türüne göre altlık yüksekliği değişir. Örneğin bir tavuk kümesinde altlık olarak kum kullanıyorsanız 2 cm kalınlık yeterli görülürken, talaşta bu yükseklik 5-10 cm’ye, saman kullanımında ise yükseklik 10 cm üzerine çıkmaktadır. Tabi bu rakamlar mevsime, havalandırma kalitesine, zemin türüne ve diğer birçok parametreye göre değişiklik gösterebilir.


Kümes Yerleşim Sıklığı

Kümesteki yerleşim sıklığı oldukça önemli bir parametredir. Yüksek yerleşim sıklığında hayvanların su nipellerine ve yemliklere erişirken rekabetleri nedeniyle altlığa dökülen yem ve su, altlığın ıslanmasına sebep olur ve zararlı mikroorganizmaların çoğalmasına çanak tutar. 

Unutmayın, metrekare başına düşen hayvan sayısını azaltarak broiler performansında daha iyi sonuçlar elde edebilirsiniz.


Havalandırma Sistemi

Havalandırma sisteminin bir kümesteki en önemli unsur olduğunu söylemek yanlış olmaz. Altlık kalitesi düşük olsa da doğru havalandırma sayesinde kümesinizde yaşanabilecek birçok olumsuz senaryonun önüne geçebilirsiniz. Örneğin iyi bir havalandırma sistemi ile yüksek yerleşim sıklığında karşılaşılabilecek olumsuzluklar kısmen önlenebilir. 


Altlık Yönetimi

Etlik piliç üretiminde altlık nemi yetiştirici tarafından kontrol edilebilecek bir faktördür. Suluk etrafında ıslanan altlık malzemesinin kaldırılarak değiştirilmesi veya o bölgelere altlık ilavesi sağlanmalıdır. Unutmayın, kuru bir altlıkta pH seviyesinin 7 civarında olması beklenir. Ancak ıslanan ve mikroorganizmaların gelişimine olanak sağlayan bir altlıkta pH yükselir. Yükselen pH ürolitik bakterilerin gelişmesi ve amonyak üretimi için uygun bir ortam oluşturur.

Yükselen amonyak seviyesi uzun süre maruz kalınması durumunda kanatlılarda körlüğe neden olabilir ve performanslarını ciddi şekilde azaltır. Amonyak seviyesinin 25 ppm düzeyinin üzerine çıkması kanatlılarda hava kesesi yangısı ve viral enfeksiyonlara yol açabilir. Yüksek amonyak seviyesi canlı ağırlık artışını düşürür ve buna bağlı olarak yemden yararlanmayı da olumsuz etkiler.  


Vermiş olduğumuz tüm bu bilgileri işletmeniz için en doğru altlık materyalini seçerken göz önünde bulundurabilirsiniz. Unutmayın, kanatlıların yetiştirildiği süre boyunca üzerinde bulunduğu altlığın nemi ve mikrobiyal yükü ekonomik yetiştiricilik bakımından oldukça önemlidir. Bu nedenle altlık materyaline oldukça önem vermeli, yeni nesil altlıkların kullanımı konusunda yenilikleri takip etmelisiniz. Ve son olarak altlık materyalinin bertarafı konusunda doğal gübre üretimi yapan tesisler ile çalışıyorsanız altlık yönetiminde gübre değerini azaltmayacak yöntemleri izlemelisiniz.




Yorumlar
* Bu e-posta internet sitesinde yayınlanmayacaktır.